فرش سجادهای، گرانبهاترین کالای موجود در فضای شبستان است. وقتی هیئت امنا با زحمت فراوان و کمک خیرین، بهترین فرش (مثلاً ۷۰۰ شانه اکریلیک) را تهیه میکنند، انتظار دارند این فرش سالهای سال مثل روز اول بدرخشد. اما تجربه نشان داده که «نگهداری غلط» بیشتر از «تردد زیاد» باعث فرسودگی زودرس فرش مساجد میشود.
در این مقاله، به عنوان تولیدکننده و کارشناس فرشهای مذهبی، اصول طلایی نگهداری و نظافت را که حاصل سالها تجربه در مساجد کشور است، با شما در میان میگذاریم.
۱. جاروبرقی؛ مهمترین راز ماندگاری
شاید ساده به نظر برسد، اما گرد و غبار دشمن شماره یک الیاف فرش است. ذرات ریز خاک به مرور زمان به عمق “خاب فرش” نفوذ کرده و مثل تیغههای ریز، الیاف را در حین پاخور بودن قطع میکنند.
- برنامه پیشنهادی: برای مساجد پرتردد، حداقل هفتهای دو بار و برای مساجد محلی هفتهای یک بار جاروبرقی کامل با مکش قوی ضروری است. این کار عمر فرش شما را تضمین میکند.
۲. خطر بزرگ: شستشوی غیراصولی و سنتی
بسیاری از مساجد طبق سنت قدیمی، فرشها را در حیاط پهن کرده و با آب فراوان و پارو میشویند. این روش برای فرشهای متراکم ماشینی امروزی سم است!
- چرا؟ باقی ماندن زردآبه در ریشه فرش باعث پوسیدگی تار و پود و ایجاد بوی نامطبوع میشود. همچنین استفاده از شویندههای اسیدی قوی، به الیاف اکریلیک آسیب میزند.
- راهکار: حتماً از شرکتهای قالیشویی معتبر که مجهز به خشککنهای لولهای هستند استفاده کنید تا آب فرش کاملاً گرفته شود.
۳. مدیریت فرش در ایام پیک (محرم و رمضان)
در ایام شلوغی که پذیرایی با چای، شربت و غذا در مسجد انجام میشود، بیشترین آسیب به فرش وارد میگردد.
- پیشنهاد ما: استفاده از “روفرشیهای پارچهای” یا سفرههای عریض در هنگام پذیرایی است. اگر لکهای ایجاد شد، همان لحظه با یک دستمال تمیز و شامپو فرش رقیق (بدون خیس کردن عمقی) آن را تمیز کنید. لکههای چای و قند اگر کهنه شوند، به سختی پاک میشوند.
۴. رفع مشکل “کیش شدن” و چروک فرش
گاهی فرشها بعد از مدتی دچار چروک یا حرکت میشوند. این موضوع نه تنها نظم صفوف را به هم میزند، بلکه باعث سایش نامتقارن فرش میشود.
- نکته فنی: اگر فرشهای شما روی سرامیک لیز میخورند، حتماً با نصاب تماس بگیرید تا از ترمز فرش یا گیرههای مخصوص استفاده کند. نصب صحیح و فیکس شدن دقیق فرش، یکی از عوامل مهم در کاهش استهلاک است.
۵. تهویه و رطوبت
بوی نامطبوع در برخی نمازخانهها ناشی از حبس رطوبت در فرش است. پس از هر بار نظافت با شامپو فرش یا دستمال مرطوب، حتماً پنجرهها را باز بگذارید یا فنها را روشن کنید تا فرش کاملاً خشک شود. رطوبت باقیمانده باعث رشد باکتری و کاهش عمر الیاف میشود.
